Ik dacht dat ik gewoon slecht was in ongesteld zijn

Ik dacht dat ik gewoon slecht was in ongesteld zijn

Ik zal die dag nooit vergeten.

Het was een zonnige zomerdag in het weekend. Mijn neef kwam zwemmen en ik ging nog snel plassen voor ik het zwembad in zou springen.

Bloed.

En hoe grappig het nu ook klinkt: ik was blij.

Het eerste wat ik riep was:

“Mama! Ik ben eindelijk zoals Eliane!”

Eliane is mijn oudere nicht. Zij was al ongesteld en voor de negen- à tienjarige versie van mezelf was dat blijkbaar iets waar ik naar uitkeek.

Ik voelde me groot.

Eindelijk.

Little did I know.

Gewoon pijnlijke maandstonden

Vanaf mijn twaalfde herinner ik me vooral pijn.

Veel pijn.

Af en toe bleef ik ervoor thuis van school. We gingen ermee naar de huisarts en de uitleg was eigenlijk vrij eenvoudig.

Ik had pech.

Gewoon pijnlijke maandstonden.

“Dat zal allemaal wel voorbij zijn als je ooit een kind krijgt.”

Hij moest eens weten.

De jaren gingen voorbij en de pijn werd erger.

Er kwamen ook klachten bij waarvan ik zelf niet goed wist wat ik ermee moest.

Naar het toilet gaan tijdens mijn menstruatie kon bijvoorbeeld verschrikkelijk veel pijn doen. Ook buiten mijn menstruatie had ik regelmatig last van mijn maag en darmen.

Ik heb lange tijd gedacht dat ik de ziekte van Crohn had.

Tampons waren nog zoiets.

Het inbrengen ervan kon zo pijnlijk zijn dat ik oprecht jarenlang gedacht heb dat ik allergisch was voor tampons.

Klinkt achteraf vreemd.

Maar wat moest ik anders denken?

Ik wist niet beter.

Ik bezocht verschillende gynaecologen. Er werden verschillende anticonceptiepillen geprobeerd. Zelfs hormoonpleisters passeerden de revue.

Maar de woorden waarmee ik mijn klachten beschreef, bleven altijd dezelfde:

Ik heb heel pijnlijke maandstonden.

Maar iedere vrouw heeft toch pijn?

Dat is iets waar ik de laatste tijd vaak over nadenk.

Ik had geen andere term voor wat ik voelde.

Als ik tegen iemand zei dat ik veel last had van mijn menstruatie, dan bedoelde ik daarmee mijn pijn.

Maar iemand anders hoorde gewoon:

menstruatiekrampen.

Ik herinner me vrouwen die reageerden met:

“Oei ja, ik heb ook altijd veel last van mijn menstruatie.”

En daar is natuurlijk helemaal niets mis mee.

Heel veel vrouwen ervaren pijn of ongemak tijdens hun menstruatie.

Alleen weet ik nu dat dezelfde woorden niet voor iedereen dezelfde pijn betekenen.

Maar dat wist ik toen niet.

Andere vrouwen werden toch ook iedere maand ongesteld?

Zij gingen toch ook naar school?

Zij deden toch ook gewoon verder?

Dus begon ik vooral aan mezelf te twijfelen.

Waarom kon ik hier blijkbaar zoveel minder goed tegen?

Misschien kon ik gewoon niet goed tegen pijn.

Misschien stelde ik me aan.

Misschien was ik gewoon kleinzerig.

En toen was er Gillian

Op mijn vijftiende kreeg ik een relatie met Gillian.

Vanaf dat moment was er iemand buiten mijn gezin die van heel dichtbij zag wat ik bedoelde wanneer ik zei:

“Ik heb last van mijn maandstonden.”

Hij zag niet alleen de woorden.

Hij zag wat erachter zat.

Hij heeft me dubbelgeplooid van de pijn gezien.

Hij heeft me uit bed geholpen wanneer zelf rechtkomen niet lukte.

Uit bad geholpen omdat het alleen niet ging.

Hij heeft gezien hoe ik volledig voorovergebogen de trap opliep omdat rechtop lopen op dat moment gewoon te veel pijn deed.

En daarna zag hij me ook weer verdergaan.

Vanaf day one heeft hij dit van dichtbij meegemaakt.

En toch werd het ook voor ons normaal.

Niet omdat het normaal was.

Maar omdat we niet beter wisten.

Dit was blijkbaar gewoon wat mijn lichaam iedere maand deed.

Dus hielp hij wanneer het nodig was.

Wachtte hij tot de ergste pijn voorbijging.

En gingen we daarna weer verder.

We hadden op dat moment geen reden om te denken dat er iets anders aan de hand was.

Het waren mijn pijnlijke maandstonden.

Meer woorden hadden we er niet voor.

Gewoon proberen mee te doen

En dus probeerde ik vooral mee te doen.

Natuurlijk heb ik doorheen de jaren dingen moeten afzeggen omdat het echt niet ging.

Maar heel vaak ging ik gewoon.

Omdat ik erbij wilde zijn.

Omdat ik niet wilde dat mijn maandstonden bepaalden wat ik wel en niet kon doen.

En ook omdat ik dacht dat ik me er gewoon wat meer overheen moest zetten.

Ik herinner me etentjes op restaurant waarbij ik gewoon mee aan tafel zat.

Praten. Eten. Proberen gezellig mee te doen.

Tot de pijn te hevig werd.

Dan ging ik naar het toilet.

De deur dicht.

Tranen over mijn wangen van de pijn.

Even mezelf bij elkaar proberen te rapen.

En daarna?

Terug naar tafel.

Verder eten.

Verder praten.

Alsof er niets aan de hand was.

Alleen lukte dat verbergen niet altijd even goed.

De grimassen op mijn gezicht kon ik soms moeilijk wegsteken.

En ik heb vaak gedacht dat mensen mij kleinzerig vonden.

Dat iemand naar mij keek en dacht:

Het zijn toch maar haar maandstonden?

Iedere vrouw heeft daar last van.

Waarom doet zij zo?

Of iemand dat werkelijk ooit gedacht heeft, weet ik niet.

Maar ik was ervan overtuigd dat mensen zo naar mij keken.

En dat deed uiteindelijk ook iets met hoe ik naar mezelf keek.

Dus deed ik wat ik ondertussen gewend was geraakt te doen.

Ik ging verder.

Endo-wat?

Toen ik negentien was, gingen Gillian en ik samenwonen.

Daardoor veranderde ik van huisarts.

Ook daar kwam ik uiteindelijk terecht met dezelfde klachten.

Alleen reageerde deze huisarts anders.

Voor het eerst liet iemand een woord vallen dat ik nog nooit had gehoord.

Endometriose.

Endo-wat?

Ik had werkelijk geen idee.

Hij legde uit waarom hij eraan dacht.

En voor het eerst leek er een verklaring te bestaan voor al die losse dingen die ik al jaren als “mijn maandstonden” beschreef.

Ik werd opnieuw doorgestuurd naar gynaecologen.

Opnieuw onderzoeken.

Opnieuw inwendige echo’s.

Er was een vermoeden.

Maar op de echo’s?

Niets te zien.

En dus ging het leven verder.

De pijn bleef.

Ik bleef anticonceptie nemen.

Ik bleef zoeken naar iets dat hielp.

En vooral:

ik bleef functioneren.

Want als er niets te zien was, wat moest ik dan anders denken?

Het waren inderdaad gewoon pijnlijke maandstonden.

Dit was gewoon hoe mijn lichaam werkte.

Ik moest er gewoon beter mee leren omgaan.

Dat was wat ik mezelf vertelde.

En dat heb ik geprobeerd.

Jarenlang.

Ik wist toen nog niet dat ik ooit opnieuw op een onderzoekstafel zou liggen.

Dat iemand opnieuw een inwendige echo zou maken.

Dat ik deze keer zelf op het scherm zou kunnen zien wat er al die jaren niet gezien werd.

En dat ik tijdens dat onderzoek steeds opnieuw dezelfde woorden zou zeggen:

“Ik ben niet zot.”

Maar dat is voor later.

Voor nu was ik negentien.

Er was niets te zien.

En dus ging ik gewoon verder.